Activiteitenverslag 2025 – Stichting Je Leefstijl Als Medicijn

Op naar een betere gezondheid voor miljoenen mensen

Stichting Je Leefstijl Als Medicijn (JLAM) heeft de ambitie om een gezonde leefstijl toegankelijk te maken voor zoveel mogelijk mensen, zodat leefstijlgerelateerde chronische aandoeningen kunnen worden voorkomen of pas later in het leven optreden. Het doel is om een samenleving te realiseren met minder ziektelast, een vitalere bevolking en een lagere druk op de zorg.

Omdat leefstijl een belangrijke rol speelt bij veel chronische aandoeningen, is het nodig dat mensen eerder en beter worden ondersteund bij het maken van gezonde keuzes. Dit vraagt om goede informatie, praktische hulpmiddelen en maatschappelijke veranderingen die gezond gedrag makkelijker maken. Stichting Je Leefstijl Als Medicijn draagt hieraan bij door een burgerbeweging te creëren van mensen die het belang van een gezonde leefstijl inzien en zelf ervaren wat gezonde keuzes opleveren.

We werken daarvoor aan het vergroten van ons bereik en de impact die we realiseren. Dat deden we in 2025 door het uitvoeren van een aantal projecten. In dit verslag gaan we in op de volgende onderwerpen:

1. Waarom JLAM nodig is: chronische ziekten blijven toenemen.
2. Wat JLAM doet: mensen helpen om met leefstijl gezond te worden of te blijven.
3. Projecten 2025 en plannen voor 2026: voor meer bereik en grotere impact.

Samen met ons team en onze partners bereiken we inmiddels honderdduizenden mensen. Onze ambitie is om steeds meer mensen te ondersteunen bij het verbeteren van hun gezondheid, en daarmee bij te dragen aan een vermindering van de druk op de zorg.

Namens het JLAM-bestuur,

Jaap Versfelt

Bestuur Stichting Je Leefstijl Als Medicijn

1. Waarom is Stichting Je Leefstijl Als Medicijn nodig?

“Het aantal mensen met een chronische aandoening neemt snel toe en leidt tot een almaar grotere druk op de zorg en onze samenleving. Daarbij spelen ongezonde voeding, leefgewoonten en omgevingsfactoren een belangrijke rol. Om deze trend te keren is meer aandacht nodig voor leefstijl en preventie, ondersteund door initiatieven vanuit de samenleving.

1.1 Nederland staat voor een gezondheidscrisis

We worden in Nederland weliswaar steeds ouder, tegelijkertijd daalt het aantal levensjaren dat we gezond zijn. Mensen krijgen op steeds jongere leeftijd een chronische ziekte. (zie figuur 1 en 2).

Figuur 1: hogere levensverwachting bij geboorte

Figuur 2: minder jaren zonder chronische ziekten

Bron: CBS

De toename van veel chronische aandoeningen hangt samen met verstoringen in de stofwisseling (metabolisme). Dit uit zich onder andere in obesitas en diabetes type 2. In 35 jaar tijd is het aantal mensen met type 2-diabetes vervijfvoudigd tot zo’n 1,2 miljoen; daarnaast hebben zo’n 1,4 miljoen Nederlanders prediabetes. Het aantal mensen met overgewicht en obesitas is enorm gestegen: 50% van de volwassenen heeft overgewicht, 15% is zelfs obees (een verviervoudiging sinds 1981).

Deze chronische aandoeningen vergroten het risico op ernstige ziekten, zoals hart- en vaatziekten en bepaalde vormen van kanker. Steeds meer onderzoek toont daarnaast aan dat leefstijl en metabole processen invloed hebben op het beloop en de ziektelast van aandoeningen zoals MS, Parkinson, Alzheimer, reuma, depressies en angststoornissen.

1.2 De maatschappelijke impact is groot en ongelijk verdeeld

Metabole ongezondheid verhoogt het risico op tal van ernstige aandoeningen en sterfte. Bij hartinfarcten en beroertes wordt 90 tot 94% van het risico verklaard door leefstijlfactoren. Metabole ongezondheid speelt vooral bij sociaal kwetsbare groepen. Mensen met een lagere opleiding overlijden gemiddeld 5 tot 6 jaar eerder en leven 13 tot 15 jaar in minder goede gezondheid. Tegelijkertijd zet de stijgende zorgvraag het zorgsysteem onder grote druk; naar verwachting kampt Nederland in 2033 met een tekort van zo’n 190.000 zorgverleners, wat de toegang tot zorg verder ondermijnt.

1.3 De oorzaak ligt grotendeels in leefstijl en leefomgeving

Onze leefomgeving maakt gezond eten en leven niet heel vanzelfsprekend: ongeveer 70% van de voedselproducten in supermarkten is ultrabewerkt, wat het risico op vroegtijdige sterfte met 62% verhoogt en de kans op overgewicht, kanker en diabetes fors vergroot. Commerciële marketing – vooral gericht op kinderen en jongeren – vormen een structurele belemmering voor gezonde keuzes. Daarnaast maken gebrek aan kennis, tijd, geld en chronische stress het voor veel mensen lastig om hun leefstijl blijvend te verbeteren.

1.4 Het huidige zorgsysteem pakt vooral symptomen aan

Momenteel gaat 98% van het zorgbudget naar curatieve zorg, minder dan 2% wordt uitgetrokken voor preventie. De politiek faalt grotendeels in doortastendheid – preventiebudgetten worden zelfs gekort – waardoor structurele maatregelen moeilijk van de grond komen. Om dit beleid te veranderen, is een maatschappelijke beweging van onderop nodig: alleen zo ontstaat er breed draagvlak voor maatregelen die de leefomgeving gezonder maken. Vergelijk het met hoe Nederland het roken terugdrong of het vuurwerkbeleid aanscherpte. Er is opnieuw zo’n breed draagvlak nodig voor maatregelen als waarschuwingen op verpakkingen van ultrabewerkt voedsel, gezonde schoollunches, beprijzen van ongezond voedsel en het beperken van junkfood-verkooppunten.

1.5 Stichting Je Leefstijl Als Medicijn bouwt aan zo’n beweging

Door de kennis bij mensen te vergroten en een gezonde leefstijl toegankelijker te maken, helpen we mensen met keuzes om hun gezondheid te verbeteren en hun ziektelast te verminderen. Wanneer mensen ontdekken dat leefstijl daadwerkelijk het verschil kan maken, krijgen zij meer eigen regie en grip op hun dagelijks leven. Deze ‘actiënten’ (patiënten die in actie komen) inspireren op hun beurt weer anderen.

Zo zetten we het ‘leefstijl-vliegwiel’ steeds meer in beweging (zie figuur 3). Mensen die hun gezondheid met leefstijl verbeteren delen hun ervaringen. Artsen omarmen de aanpak en stimuleren die waar het kan. Door deze successen worden vervolgens collega-artsen en naasten geïnspireerd. De verandering versterkt zichzelf en breidt zich steeds verder uit.

2. Wat doen we? Met leefstijl gezond worden & blijven

Mensen die hun leefstijl actief willen verbeteren en daarmee hun gezondheid bevorderen, hebben inspiratie, kennis en ondersteuning nodig. Daar zorgen wij met onze Stichting voor, met een steeds groter bereik, een groeiende impact en een steeds sterkere, professionelere organisatie.

2.1. Vergroten bereik

We bereiken mensen op verschillende manieren:

• Website: in 2024 trok onze website 585.000 bezoeken en groeide in 2025 door naar circa 690.000 bezoeken. Deze groei van 17% is opvallend, omdat gezondheidwebsites wereldwijd gemiddeld 30% minder bezoekers trekken door het toenemende gebruik van AI.
• Social media-accounts: via LinkedIn, Instagram en Facebook heeft de Stichting inmiddels tienduizenden volgers (in 2025 stond de teller op LinkedIn op 17.603 volgers). Via deze social media-accounts genereerden we meer dan een half miljoen vertoningen.
• Supportgroepen: we hebben 13 online supportgroepen, zoals voor diabetes, reuma en Alzheimer, waar mensen elkaar helpen bij het verminderen van hun klachten en soms ook bij het omkeren van hun aandoeningen. Deze groepen groeiden van 17.426 leden eind 2024 tot 21.186 leden begin december 2025.

2.2. Vergroten impact

We slaagden er op diverse manieren in onze impact te vergroten. Ook werd onze impact via wetenschappelijk onderzoek en andere projecten erkend. Voorbeelden zijn:

1. Supportgroepen: onderzoek van het LUMC (onder leiding van prof. Hanno Pijl en prof. David van Bodegom) laat zien dat de supportgroepen van JLAM een sterk positief effect hebben op metabole gezondheid: deelnemers verloren gemiddeld 7,3 kilo in het eerste jaar, hun buikomvang nam met 9 centimeter af en hun bloedsuikerwaarden verbeterden aanzienlijk. Binnenkort verschijnt hierover een artikel in het medisch-wetenschappelijke tijdschrift BMJ. Eerder dit jaar verscheen ook een artikel van de Coalitie Leefstijl in de Zorg over de kracht van ‘peer support’, waaraan wij hebben bijgedragen.
2. Diabetes type 1; met steun van het Diabetesfonds ontwikkelden we een educatiepakket voor diabetes type 1 dat leefstijl integreert als onderdeel van persoonsgerichte zorg. Het pakket bestaat uit gratis zelfstudies voor mensen met type 1 en bijbehorende nascholingen voor zorgprofessionals, zodat beide groepen met dezelfde kennis en materialen kunnen werken.
3. AI-ondersteuning leefstijlverandering: onze nieuwe AI chatbot (Lampie), beantwoordde tot nu toe 13.348 vragen van gebruikers en wordt door hen hoog gewaardeerd.

2.3. Versterken van organisatie

We hebben in 2025 onze slagkracht op vier manieren weten te vergroten:

• Team: het centrale team van JLAM groeide in 2025 van vier personen (drie bestuursleden en een redacteur) naar twaalf personen. Naast het driekoppige bestuur bestaat het team nu uit drie medische schrijvers, een receptenteam van twee personen, een marketeer en drie medewerkers die ondersteunen bij diverse leefstijlprogramma’s. Daarnaast breidde de groep vrijwilligers uit van 40 personen (eind 2024) naar 59 personen (oktober 2025).
• Partners: we hebben afspraken gemaakt met Vereniging Arts en Leefstijl voor het formaliseren en intensiveren van onze samenwerking. Daarnaast werken we met een groot aantal andere partners – zoals 2Diabeat, Abbott, het Diabetesfonds, Medsuna, de Hogeschool Utrecht, TU Delft en TU Eindhoven – aan diverse projecten (zie hoofdstuk 3).
• Medisch-wetenschappelijke adviesraad: we hebben dit jaar zeven nieuwe mensen mogen verwelkomen in onze adviesraad: neuroloog Wardell Amerika, asc. prof. Eline Dekeyster, asc. prof. en reumatoloog Pascal de Jong, asc. prof. en internist Adriaan Kooy, uroloog Melianthe Nicolai, huisarts Aafke Zuurhout en fysioloog Peter Voshol. Zie overzicht. Zij helpen ons met advies, het reviewen van artikelen en het geven van webinars.
• Financiën: onze inkomsten zijn gegroeid, van €198.351 in 2024 naar ruim €400.000 in 2025. Daardoor is onze slagkracht fors toegenomen (zie de jaarrekening 2025 voor het precieze bedrag voor 2025).

3. Onze projecten in 2025 en plannen voor 2026

Het doel van al onze projecten is tweeledig: we willen meer mensen bereiken én een grotere impact hebben op deze mensen. Om dit voor elkaar te krijgen werken we met verschillende partners samen. Dit zijn onze lopende projecten en plannen:

3.1 Vergroten bereik

1. De Thuisarts van leefstijl. We hebben het voornemen om dé Thuisarts van leefstijl te worden. Om dit te realiseren schrijven we, samen met medisch-wetenschappelijke reviewers, artikelen over de meest recente wetenschappelijke inzichten in leefstijl bij preventie en behandeling van meer dan 60 aandoeningen. In 2025 publiceerden we 13 van dergelijke artikelen op onze site. Inmiddels schrijven we er twee per maand, waardoor de reeks naar verwachting eind 2027 compleet is. De kennisbank over leefstijl – die steeds rijker wordt – is wereldwijd uniek. Voorbeelden van artikelen zijn insulineresistentie, metabole disfunctie en hart- en vaatziekten. We schrijven deze artikelen in samenwerking met de leden van onze medisch-wetenschappelijke adviesraad en diverse patiëntenverenigingen.
2. Recepten. Naast wetenschappelijk onderbouwde kennis hebben mensen ook praktische handvatten nodig. Daarom ontwikkelen we een database van 1.200 gezonde recepten die helpen bij het omkeren van metabole disfunctie en bovendien lekker, praktisch en goedkoop zijn. We hebben nu (oktober 2025) 200 van deze recepten op de site staan, en voegen er jaarlijks ongeveer 400 toe.
3. Lampie – onze AI chatbot. Lampie spreekt nu 11 talen en stelt daarmee 99% van de Nederlandse bevolking in staat om leefstijladvies in de eigen moedertaal te krijgen. Daarnaast zijn we bezig om Lampie beschikbaar te maken op websites van zorginstellingen. Het eerste succes is er al: Lampie werd in 2025 gelanceerd op de site van ziekenhuis Elkerliek in Helmond – zie dit nieuwsbericht). We zijn in gesprek met zeven andere ziekenhuizen die interesse hebben. Partner hierbij is de Vereniging Arts en Leefstijl, met wie we samenwerken aan het (nog beter) geschikt maken van Lampie voor zorgprofessionals en de implementatie van Lampie bij ziekenhuizen.
4. Consumententijdschrift leefstijl. Samen met Medsuna (een uitgever van gezondheidsbladen) brengen we het consumententijdschrift Leefstijl van Morgen uit dat zich richt op leefstijl. De eerste editie verscheen in november van dit jaar.
5. Diabetes campagne. In 2023 wonnen we de nationale diabetesprijs van het Diabetesfonds, voor zowel diabetes type 1 als 2. Bovendien ontvingen we de publieksprijs. Met deze prijzen ontwikkelden we diverse materialen. Voor diabetes type 2 maakten we mini-documentaires. Voor mensen met diabetes type 1 maakten we educatie over leefstijl (zelfstudies, e-books en animaties) en nascholingen voor zorgprofessionals. Voor deze nascholingen zijn inmiddels de eerste accreditaties verleend. Dankzij de publieksprijs konden we aanvullende hulpmiddelen voor zelfmanagement ontwikkelen, zoals dagboeken en een intervisietool voor professionals: de serious game Diabetes 1 in eigen hand. Vanaf 2026 zullen we dit volledige pakket – samen met het Diabetes Fonds, Abbott en de Bas van de Goor Foundation – onder de aandacht brengen bij zowel mensen met diabetes als zorgprofessionals.

3.2 Vergroten impact

1. Virtuele (AI) leefstijlcoach. We zijn gestart met de ontwikkeling van een ‘virtuele leefstijlcoach’: een AI-app die gebruikers gepersonaliseerde en motiverende ondersteuning biedt om hun leefstijl te veranderen. Zo krijgen mensen op basis van foto’s van hun ontbijt concrete suggesties voor kleine aanpassingen. (Denk aan noten en zaden als gezondere keuze voor cruesli, of blauwe bessen in plaats van appel). Een dergelijke app bestaat nog nergens ter wereld. We ontwikkelen deze innovatieve tool in samenwerking met de TU Delft. Het is ons doel om begin 2026 een eerste versie klaar te hebben, waarmee we een pilot met gebruikers kunnen gaan draaien.
2. Metabool dashboard. Het meten van de eigen (metabole) gezondheid kan een enorme stimulans zijn voor mensen om hun leefstijl duurzaam te veranderen. Om dit mogelijk te maken, ontwikkelen we een ‘metabool dashboard’, dat inzicht biedt in bloedwaarden, beweging, slaap en andere gezondheidsfactoren. Gebruikers kunnen hun data aan een generieke AI (zoals chatGPT) koppelen om leefstijladvies op maat te krijgen. We bouwen dit in samenwerking met de TU Eindhoven. Het doel is om begin 2026 een eerste versie klaar te hebben voor een pilot met gebruikers.
3. Leefstijlprogramma’s. We zijn bezig met de ontwikkeling van een reeks leefstijlprogramma’s. Al deze programma’s zijn gebaseerd op peer support, waarbij mensen elkaar helpen gezonder te worden. Zo werken we aan: Groepsgewijze peer support in de wijk: voor mensen met een lage sociaaleconomische positie is online peer support geen optie. Samen met partner 2Diabeat zijn we bezig om onze jarenlange ervaring met peer support in wijkhuizen te vertalen naar een passend en praktisch programma voor deze doelgroep. We zijn voornemens om dit in 2026 verder op te schalen. Een mogelijke samenwerkingspartner daarvoor is het Leger des Heils, een organisatie die over veel wijkhuizen beschikt. Eén op één online peer support: voor veel mensen is online peer support een effectieve ondersteuning. Actiënten voelen vaak de behoefte om hun succeservaringen te delen om daarmee anderen te helpen. Om dit te faciliteren, ontwikkelen we een laagdrempelig programma waarmee zij anderen kunnen ondersteunen bij het actief inzetten van leefstijl om hun gezondheid te bevorderen en ziektelast te verminderen. Deze vorm van peer support maken we mogelijk in samenwerking met de stichtingen Prachtig Zijn en Healthy Habits Coaching.  Groepsgewijze peer support online: wij verwachten de grootste impact van een online peer supportprogramma, waarbij deelnemers in groepsverband worden ondersteund. De begeleiding gebeurt door een professionele leefstijlcoach én onze virtuele (AI) leefstijlcoach. Naar verwachting zal deze aanpak effectiever en beter schaalbaar zijn dan de huidige gecombineerde leefstijl interventies (GLI) die door zorgverzekeraars worden vergoed, maar minder dan 1% van de mensen met obesitas en diabetes bereiken.
4. Groepsgewijze peer support in de wijk: voor mensen met een lage sociaaleconomische positie is online peer support geen optie. Samen met partner 2Diabeat zijn we bezig om onze jarenlange ervaring met peer support in wijkhuizen te vertalen naar een passend en praktisch programma voor deze doelgroep. We zijn voornemens om dit in 2026 verder op te schalen. Een mogelijke samenwerkingspartner daarvoor is het Leger des Heils, een organisatie die over veel wijkhuizen beschikt.
5. Eén op één online peer support: voor veel mensen is online peer support een effectieve ondersteuning. Actiënten voelen vaak de behoefte om hun succeservaringen te delen om daarmee anderen te helpen. Om dit te faciliteren, ontwikkelen we een laagdrempelig programma waarmee zij anderen kunnen ondersteunen bij het actief inzetten van leefstijl om hun gezondheid te bevorderen en ziektelast te verminderen. Deze vorm van peer support maken we mogelijk in samenwerking met de stichtingen Prachtig Zijn en Healthy Habits Coaching.
6. Groepsgewijze peer support online: wij verwachten de grootste impact van een online peer supportprogramma, waarbij deelnemers in groepsverband worden ondersteund. De begeleiding gebeurt door een professionele leefstijlcoach én onze virtuele (AI) leefstijlcoach. Naar verwachting zal deze aanpak effectiever en beter schaalbaar zijn dan de huidige gecombineerde leefstijl interventies (GLI) die door zorgverzekeraars worden vergoed, maar minder dan 1% van de mensen met obesitas en diabetes bereiken.
7. Vertelpunten. In 2024 zijn we gestart met Vertelpunten voor migraine en niet-aangeboren hersenletsel (NAH). Via deze Vertelpunten halen we ervaringen op van mensen over wat zij met leefstijl bereiken. Samen met neurologen analyseren we deze verhalen en publiceren vervolgens de belangrijkste inzichten, met als doel zowel patiënten als artsen te inspireren tot leefstijlinterventies. Dit jaar hebben we nieuwe Vertelpunten gelanceerd, voor MS en Parkinson. Enkele Vertelpunten, zoals die voor migraine en MS, zijn opgezet in samenwerking met de patiëntenverenigingen Hoofdpijnnet en de MS Vereniging.

Ten slotte

Met ons team en onze partners zijn we er het afgelopen jaar in geslaagd om ons bereik en onze impact enorm te vergroten. We hebben onze organisatie versterkt en geprofessionaliseerd om deze ambitie voort te zetten en mogelijk te maken.

Met alle genoemde initiatieven verstevigen we het fundament van onze beweging die mensen met een chronische aandoening helpt om hun gezondheid actief te verbeteren. We geloven dat het kan: een samenleving waarin mensen zich bewust zijn van het belang van gezonde keuzes en waarin deze ook binnen hun bereik liggen.

Jaap Versfelt, namens het bestuur van Stichting Je Leefstijl Als Medicijn